Qi punten voelen

Qi punten voelen: de kunst van het tastend vinden

Acupunctuurpunten zijn niet willekeurige plekken op het lichaam — ze hebben een eigen, voelbare kwaliteit die een geoefende practitioner kan leren herkennen. Het vinden van Qi-punten is niet alleen een kwestie van anatomische kennis en cun-maten; het is ook een vaardigheid die wordt verfijnd door oefening, door aandacht en door het leren voelen van subtiele verschillen in weefselkwaliteit. Dit maakt acupunctuur tot een ambacht in de meest letterlijke zin: een kunst die met de handen wordt beoefend.

De 365 Qi-punten

Op de meridianen liggen ongeveer 365 Qi-punten — een getal dat in de Chinese traditie bewust is gekozen als pendant van de 365 dagen van het jaar. Elk punt heeft zijn eigen naam, zijn eigen functie en zijn eigen therapeutische toepassingen. Massage of needling van een Qi-punt beïnvloedt de energiestroom in de bijbehorende meridiaan en het bijbehorende orgaan. Het meridiaanstelsel werd meer dan vierduizend jaar geleden in kaart gebracht en vormt tot op de dag van vandaag de basis van de Chinese acupunctuur en Tui Na massage.

Lokale en verre punten

Acupunctuurpunten hebben twee typen therapeutisch bereik. Lokale punten behandelen klachten in de directe omgeving van het punt — pijn in de schouder wordt behandeld via punten op de schouder, oogklachten via punten rond de ogen. Verre punten behandelen klachten die zich op een andere locatie bevinden dan het punt zelf, maar langs hetzelfde meridiaan-traject. Het bekendste voorbeeld is DI 4 (Dikke Darm 4, Hegu) op de hand: dit punt is uitstekend voor het behandelen van hoofdpijn, tandpijn en klachten van het gezicht — ook al bevindt het punt zich in de hand, ver van de klacht.

Hoe voelen Qi-punten aan?

Qi-punten hebben een karakteristieke voelbaarheid die ze onderscheidt van de omliggende weefsels. Ze voelen vaak iets zachter aan dan de omgeving — alsof er een kleine, enigszins holle plek is in het weefsel. Wanneer men er stevig op drukt, kan er een specifiek gevoel optreden: een lichte druk, een tintelend gevoel, soms een uitstralend of elektrisch gevoel. Dit is het De Qi-gevoel — het teken dat het punt is geactiveerd.

Een praktisch oefenpunt is Blaas 2 (BL 2, Zanzhu) aan het begin van de Blaasmeridiaan. Dit punt ligt aan de neuskant van de wenkbrauw. Druk met de middelvinger stevig op de uiteinden van de wenkbrauwen en zoek de kleine, iets holle plek die zachter aanvoelt dan de omgeving. Maak kleine ronddraaiende bewegingen. BL 2 verlicht pijnlijke ogen, vermoeidheid van de ogen en hoofdpijn aan de voorkant van het hoofd — en de zachte, specifieke gevoeligheid van het punt maakt het gemakkelijk te lokaliseren eenmaal men weet waarop men let.

Oefening maakt de meester

Het vinden van Qi-punten is een vaardigheid die alleen door oefening wordt verfijnd. Elke student acupunctuur wordt aangeraden om punten zowel op zichzelf als op anderen te oefenen — om de anatomische kennis te verbinden met de tastbare werkelijkheid van het lichaam. Wie leert voelen wat een Qi-punt is, heeft een instrument in handen dat precisie en intuïtie combineert — de kern van de acupunctuur als ambacht.